TĂNG ƠI! VOI BẢO TĂNG NÀY!...

Bức hình này được corbis chú thích là chụp năm 1985, ven QL1A, đoạn qua tỉnh Quảng Trị. Nhìn vào bức hình, mình cũng thấy quen quen với phía bên kia đường là đoạn đường sắt dưới chân dải đất cao cao. Thế nhưng mình cũng băn khoăn là người chụp hình liệu có nhầm hay không, bởi đoạn QL1 đi qua Quảng Trị (thậm chí cả QL9 từ Đông Hà lên Khe Sanh), hình như chẳng có phía bên đường nào cao vậy. Đặc biệt, nếu trên địa bàn Quảng Trị, thì cả đống sắt ngời ngời này, bị cưa từ ngay sau chiến tranh, chứ không ở được đấy suốt chục năm. Bởi ai cũng biết, Quảng Trị là "đầu tàu" trong việc kiếm sắt vụn, từ dây thép gai đến vỏ đạn và thậm chí cả bom, cũng bị cưa xoèn xoẹt như gỗ, để lấy thuốc bán cho người phá đá, vỏ sắt gang cho đầu nậu thu mua... Thế nhưng, nhìn cảnh chú voi hờ hững đi qua xe tăng, mình lại chả hiểu thế nào nữa, bởi ở từ Gio Linh trở ra, lấy đâu ra chỗ nuôi voi (lại còn ngà quý giá) như thế này?..  Thế nhưng, dù thế nào chăng nữa, thì có 1 sự thật không thể phủ nhận: Mọi cuộc chiến tranh, dù với mục đích nào chăng nữa thì không những chỉ "hao tiền, tốn của", tận diệt "nhân tài,vật lực", mà còn phải trả giá bằng rất nhiều mạng sống, xương máu và kéo quốc gia tham gia, lùi lại rất nhiều năm so với sự phát triển của lịch sử, nhân loại. Và khi chiến tranh đã kết thúc, những cỗ máy gây ra chết chóc, rút cục cũng trở thành đần hiền, thậm chí còn thành phế phẩm, để cho những người sống sót rủ lòng thương hại, nhìn như thể phế tích. Liệu như vậy, có nên lặp lại những sự mất mát, để lại rơi nước mắt, lại xót thương và đau đớn đến suốt cuộc đời?.. Mình thích góc máy cảu người chụp, đúng thời điểm người quản tượng đội mũ cối (biết đâu, trước cũng khoác áo lính chiến), cưỡi trên lưng voi, lững thững ngang qua, trong chiều mưa phùn cuối năm. Với chú voi, cái động tác thõng vòi đến... chán, giống như hất hàm bảo xác tăng dưới vệ đường: "Tăng ơi, voi bảo tăng này...". Một tấm hình nói lên được biết bao điều, hết thảy đều có ý nghĩa...